ترموکوپل (Thermocouple)

⚫ تعریف ساده :

ترموکوپل یک سنسوره که دما رو اندازه می‌گیره. مثل یک دماسنج برقی که وقتی گرم یا سرد میشه، عدد دما رو به دستگاه نشون میده.

⚫ تعریف فنی :

ترموکوپل یک سنسور حرارتی الکتریکی است که از اتصال دو فلز غیرهم‌جنس در یک نقطه ساخته می‌شود.

بر اساس اثر سیبک (Seebeck Effect): وقتی نقطه اتصال این دو فلز گرم یا سرد شود، اختلاف ولتاژی ایجاد می‌شود که متناسب با دماست.

این ولتاژ توسط تجهیزات اندازه‌گیری یا کنترلر خوانده شده و دما نمایش داده می‌شود.

محدوده دمایی قابل اندازه‌گیری: حدود –۲۰۰ تا +۱۷۰۰ درجه سانتی‌گراد (بسته به نوع).

⚫ انواع ترموکوپل (بر اساس جنس فلز) :

نوع K (نیکل – کروم / نیکل – آلومل) → پرکاربرد، تا ۱۲۰۰°C.

نوع J (آهن / کنستانتان) → دماهای پایین‌تر.

نوع T (مس / کنستانتان) → مناسب دماهای خیلی پایین.

نوع R و S (پلاتین / رودیم) → دماهای خیلی بالا و آزمایشگاهی.

⚫ کاربرد در بازسازی :

کنترل دمای بویلرها، آبگرمکن‌ها و پکیج‌های گرمایشی.

سیستم‌های سرمایش و تهویه (HVAC).

مانیتورینگ دمای موتورخانه.

استفاده در آشپزخانه‌های صنعتی یا سیستم‌های ایمنی (قطع گاز در صورت خاموش شدن شعله).